Türkiye’de sürücü belgesi alım süreci, yapılan yeni düzenlemeyle birlikte köklü bir değişime uğruyor. Artık yalnızca direksiyon becerileri değil, zihinsel yeterlilik de ehliyet almanın ön koşulları arasında yer alacak. “Sürücü Adayları ve Sürücülerde Aranacak Sağlık Şartları ile Muayenelerine Dair Yönetmelik”te yapılan değişiklikle birlikte, IQ seviyesi 79’un altında olan bireylerin ehliyet alması mümkün olmayacak.
Zekâ Testi Zorunluluğu Gündemde
Yönetmelikteki en dikkat çekici başlıklardan biri, adayların bilişsel yeterliliklerinin ölçülmesi oldu. Edinilen bilgilere göre, adaylara IQ testi uygulanacak ve 79’un altında çıkanlar ehliyet başvurusunda bulunamayacak. Bu adım, trafik kazalarının önüne geçmek ve yol güvenliğini artırmak amacıyla atıldı.
Psikolojik ve Nörolojik Sağlık Kriterleri Genişletildi
Yeni düzenleme sadece IQ testiyle sınırlı değil. Zihinsel gerilik, demans, dikkat eksikliği, bilinç bozuklukları ve kalıcı ruh sağlığı problemleri gibi durumlar da artık sürücü belgesi alınmasının önünde engel teşkil edecek. Ayrıca kişinin kullandığı ilaçların sürüş güvenliğini etkileyip etkilemediği de detaylı bir şekilde incelenecek.
Epilepsi Hastalarına Kısıtlı Sürüş İzni
Epilepsi hastaları için ise umut verici bir gelişme söz konusu. Son beş yılda nöbet geçirmemiş bireyler, doktor takibi altında olmaları ve gerekli kontrolleri aksatmamaları koşuluyla ehliyet alabilecekler.
Sinir Sistemine Metastaz Yapan Tümörlerde Yasak
Kanser hastalarıyla ilgili sınırlamalar da yeniden tanımlandı. Özellikle sinir sistemine metastaz yapmış tümör vakaları için ehliyet alınması tamamen yasaklandı. Bu karar, olası nörolojik risklerin önüne geçmek için alındı.
Ruhsal Değerlendirme ve IQ Testi Artık Rutin
Sürücü adayları, yetkili sağlık kuruluşlarında yalnızca fiziksel değil, ruhsal ve bilişsel açıdan da değerlendirilecek. Gerek görüldüğünde psikiyatrist muayenesi de sürece dahil edilecek. Bu değerlendirmeler, sağlık raporunun olmazsa olmazı haline gelecek.
Göz Muayenesine Yeni Kriterler
Görme yeterliliği de daha sıkı ölçütlerle değerlendirilecek. Snellen eşeli ile yapılan testlerde, birinci grup sürücülerde iki gözün toplam görme oranı en az 1.0 olacak. İkinci grup sürücülerde ise bir göz en az 0.6, diğer göz en az 0.8 görme yetisine sahip olmalı. Renk körlüğü ehliyet için engel sayılmazken, gece körlüğü olanlara sadece gündüz araç kullanma izni verilecek.
Bu yeni düzenlemelerle birlikte, trafikte daha bilinçli ve güvenli bir sürüş ortamı hedefleniyor. Yönetmelik, hem bireysel hem toplumsal güvenliği önceleyen kapsamlı bir sağlık filtresi getiriyor.
